Răng yếu vẫn có thể niềng được trong nhiều trường hợp: men răng mỏng, hay ê buốt, hoặc từng bị viêm nha chu nhưng đã điều trị và nướu ổn định. Điều kiện là răng không lung lay nặng, xương ổ răng còn đủ để giữ răng, và mọi ổ viêm, răng sâu đã được xử lý trước. Nếu răng lung lay nhiều, tiêu xương nặng hoặc đang viêm tuỷ, viêm nướu chưa điều trị, bạn cần chữa những vấn đề đó trước; một số trường hợp sẽ phù hợp với giải pháp khác hơn là niềng.
Biên soạn: đội ngũ bác sĩ Nha khoa Greenfield
Ngày càng nhiều người 35–50 tuổi đi niềng răng, và đây là nhóm hay có tiền sử sâu răng, viêm nướu hoặc răng đã làm nhiều. Vì vậy câu hỏi "răng yếu có niềng được không" rất đáng hỏi trước khi bắt đầu.
Dấu hiệu răng đang yếu
- Răng lung lay nhẹ khi nhai hoặc chải răng.
- Ê buốt khi uống nước đá, ăn đồ chua, nóng hoặc lạnh, do mòn men hoặc tụt nướu lộ chân răng.
- Chảy máu nướu khi chải răng hoặc dùng chỉ nha khoa, dấu hiệu viêm nướu.
- Tụt nướu, răng trông dài hơn.
- Đau khi nhai mạnh hoặc cắn đồ cứng.
- Răng mòn, mẻ cạnh, hay gặp ở người nghiến răng.
Nếu bạn có từ hai dấu hiệu trở lên, nên đi khám để biết răng có thực sự yếu và yếu ở mức nào.
Vì sao răng yếu
- Vệ sinh chưa đúng cách: mảng bám và cao răng gây sâu răng, viêm nướu.
- Viêm nha chu: làm tiêu xương ổ răng, răng mất chỗ dựa. Đây là nguyên nhân quan trọng nhất cần kiểm tra trước khi niềng.
- Thói quen: nghiến răng, cắn móng tay, dùng răng mở nắp chai, uống nhiều đồ chua, nước có ga.
- Hút thuốc: ảnh hưởng xấu tới nướu và khả năng lành thương.
- Răng đã điều trị nhiều: răng lấy tuỷ, trám lớn hoặc bọc sứ không khít dễ yếu hơn.
- Tuổi và nội tiết: thay đổi ở tuổi trung niên, tiền mãn kinh có thể ảnh hưởng tới nướu.
Khi nào răng yếu vẫn niềng được, khi nào chưa
| Tình trạng | Niềng được không | Ghi chú |
|---|---|---|
| Men mỏng, ê buốt nhẹ, chưa tổn thương tuỷ | Thường được | Bác sĩ dùng lực nhẹ, hướng dẫn chống ê |
| Viêm nướu, viêm nha chu đã điều trị ổn định | Thường được | Theo dõi nướu sát hơn trong suốt quá trình niềng |
| Xương ổ răng giảm nhưng răng còn chắc | Có thể | Cần đánh giá trên phim CBCT, lực kéo thấp |
| Răng sâu lớn, viêm tuỷ chưa điều trị | Chưa | Trám, điều trị tuỷ trước |
| Viêm nướu, viêm nha chu đang tiến triển | Chưa | Điều trị nha chu trước |
| Răng lung lay nặng, tiêu xương nhiều | Thường không nên | Cân nhắc giải pháp khác |
Hướng dẫn thực hành lâm sàng của Liên đoàn Nha chu châu Âu (EFP) năm 2022 cho viêm nha chu giai đoạn IV đưa di chuyển răng bằng chỉnh nha vào danh sách các can thiệp có thể dùng, sau khi đã điều trị nha chu và bệnh được kiểm soát. Điều này cho thấy từng viêm nha chu không tự động loại bạn khỏi niềng răng, nhưng thứ tự điều trị rất quan trọng.
Quy trình niềng an toàn cho người răng yếu
1. Khám kỹ và chụp phim
Bác sĩ khám nướu, đo túi nướu, kiểm tra độ lung lay từng răng, chụp phim toàn cảnh và CBCT khi cần để đánh giá mức tiêu xương.
2. Điều trị trước khi gắn khí cụ
Cạo vôi, điều trị nha chu, trám răng sâu, điều trị tuỷ nếu có viêm. Sau đó theo dõi thêm một thời gian để chắc nướu ổn định rồi mới bắt đầu niềng.
3. Kế hoạch với lực nhẹ
Bác sĩ có thể chọn khay trong suốt hoặc mắc cài, dùng lực nhẹ, giãn khoảng cách giữa các lần tăng lực và chấp nhận thời gian niềng dài hơn một chút để răng di chuyển chậm, an toàn. Trong suốt quá trình, bạn được kiểm tra nướu và cạo vôi đều đặn.
4. Duy trì lâu dài
Người có tiền sử nha chu thường được khuyên dùng hàm duy trì cố định hoặc đeo máng duy trì lâu dài, kèm lịch kiểm tra nướu định kỳ.
Xem thêm các bước chung trong bài quy trình niềng răng.
Nếu không niềng được thì sao
- Điều trị nha chu và theo dõi: nhiều trường hợp cần ưu tiên giữ răng và ổn định nướu trước khi nghĩ đến chuyện làm đều răng.
- Phục hình: răng mòn, vỡ nhiều có thể cần trám, mặt dán sứ hoặc răng sứ. Bác sĩ chỉ đề xuất mài răng khi thật cần thiết, không dùng bọc sứ để thay cho niềng ở răng khoẻ.
- Implant: răng lung lay nặng không giữ được có thể phải nhổ và thay bằng implant, sau khi nướu và xương đã được kiểm soát.
- Phối hợp phẫu thuật chỉnh hình xương hàm: dành cho sai lệch khớp cắn do xương mức độ nặng; bác sĩ chỉnh nha phối hợp với bác sĩ phẫu thuật hàm mặt.
Niềng răng tại Nha khoa Greenfield
Tại Greenfield, BS. Tạ Hồng Nhung và BS. Trần Thị Giang đánh giá tình trạng răng nướu trước khi lập kế hoạch niềng, phối hợp với điều trị tổng quát khi cần. Xem thêm tại trang niềng răng và nha khoa tổng quát.
Nha khoa Greenfield ở 95 Trung Hoà, phường Yên Hoà, Hà Nội, làm việc 8:00–18:00 tất cả các ngày. Nhắn Zalo số 0906 621 988 hoặc đặt lịch khám.
Câu hỏi thường gặp
Niềng răng có làm răng yếu đi không? Khi được chẩn đoán và theo dõi đúng, niềng răng không làm răng yếu đi. Rủi ro tăng khi niềng lúc nướu đang viêm, vệ sinh kém quanh mắc cài hoặc dùng lực quá mạnh.
Từng bị viêm nha chu có niềng được không? Thường được nếu bệnh đã được điều trị và kiểm soát ổn định. Bạn sẽ cần tái khám nướu sát hơn trong suốt quá trình niềng.
Răng hay ê buốt có niềng được không? Được, nếu nguyên nhân không phải sâu răng hay viêm tuỷ. Bác sĩ sẽ tìm nguyên nhân ê buốt và xử lý trước hoặc song song.
Người 40–50 tuổi niềng răng có muộn không? Không có giới hạn tuổi cố định. Điều quyết định là tình trạng răng, nướu và xương, không phải số tuổi.
Nguồn tham khảo
- Herrera D, Sanz M, Kebschull M và cộng sự. Treatment of stage IV periodontitis: The EFP S3 level clinical practice guideline. Journal of Clinical Periodontology, 2022. https://onlinelibrary.wiley.com/doi/10.1111/jcpe.13639
Bài viết mang tính tham khảo, không thay thế thăm khám trực tiếp.
