Bạn cần ghép xương khi phim CT cho thấy xương hàm ở vị trí mất răng không đủ chiều cao, bề dày hoặc bị thủng một phần, khiến trụ implant không được bao bọc an toàn. Không phải ai cũng cần ghép; nhiều người mất răng chưa lâu, xương còn tốt vẫn đặt implant bình thường. Ghép xương được làm dưới gây tê tại chỗ, cảm giác sau đó thường giống sau nhổ răng: sưng, ê vài ngày và kiểm soát được bằng thuốc.
Biên soạn: đội ngũ bác sĩ Nha khoa Greenfield
Vì sao xương hàm bị thiếu
Sau khi mất răng, phần xương từng giữ chân răng không còn được kích thích nên tiêu dần. Theo tổng quan hệ thống của Tan và cộng sự (2012), trong 6 tháng đầu sau nhổ răng, sống hàm có thể mất khoảng 29–63% bề rộng và 11–22% chiều cao, tiêu nhanh nhất trong 3–6 tháng đầu rồi chậm dần.
Các nguyên nhân khác làm thiếu xương:
- Viêm nha chu lâu năm làm tiêu xương quanh răng trước khi răng mất.
- Nhiễm trùng chân răng, nang phá huỷ xương quanh chóp.
- Đeo hàm giả tháo lắp nhiều năm làm sống hàm thấp và mỏng dần.
- Xoang hàm trên hạ thấp sau khi mất răng hàm trên, làm giảm chiều cao xương.
- Nhổ răng khó, chấn thương làm vỡ thành xương.
Các loại ghép xương thường gặp
| Kỹ thuật | Dùng khi nào | Ghi chú |
|---|---|---|
| Bảo tồn ổ răng | Ngay sau nhổ răng, khi dự định trồng implant sau | Đặt vật liệu ghép vào ổ răng để hạn chế tiêu xương |
| Ghép xương cùng lúc đặt trụ | Thiếu xương nhẹ, trụ vẫn vững | Tiết kiệm một lần phẫu thuật |
| Ghép xương trước, đặt trụ sau | Thiếu xương nhiều về bề dày hoặc chiều cao | Chờ xương ghép lành rồi mới đặt trụ |
| Nâng xoang | Vùng răng hàm trên, xương dưới xoang thấp | Có kỹ thuật nâng kín (qua lỗ khoan trụ) và nâng hở (mở cửa sổ bên) |
| Ghép khối xương | Thiếu xương nặng | Ít gặp hơn, phẫu thuật phức tạp hơn |
Vật liệu ghép có thể là xương tự thân (lấy từ chính người bệnh), xương đồng loại đã xử lý, xương có nguồn gốc động vật hoặc vật liệu tổng hợp. Vật liệu đóng vai trò như giàn khung để cơ thể tạo xương mới dần vào đó; bác sĩ sẽ chọn loại phù hợp với vị trí và mức thiếu xương.
Làm sao biết bạn có cần ghép xương
Chỉ nhìn bằng mắt hay chụp phim thường không đủ. Phim CT chùm tia hình nón (CBCT) cho thấy chiều cao, bề dày xương và khoảng cách tới xoang, dây thần kinh ở từng vị trí. Bạn có nhiều khả năng cần ghép nếu:
- Mất răng đã lâu, nhất là trên 6 tháng đến nhiều năm.
- Răng mất vì viêm nha chu hoặc nhiễm trùng.
- Đã đeo hàm giả tháo lắp nhiều năm.
- Cần trồng implant ở vùng răng hàm trên sát xoang.
Nếu bạn sắp nhổ một răng hỏng và dự định trồng implant, hãy hỏi bác sĩ về việc bảo tồn ổ răng ngay khi nhổ. Xem thêm quy trình trồng implant.
Ghép xương có đau không
Trong lúc làm, bạn được gây tê tại chỗ nên không đau, chỉ cảm thấy thao tác và rung. Khi hết thuốc tê:
- Sưng và ê thường tăng trong 2–3 ngày đầu rồi giảm dần.
- Có thể bầm nhẹ ở má, nhất là sau nâng xoang hở.
- Thuốc giảm đau và kháng sinh (khi cần) do bác sĩ kê giúp kiểm soát tốt.
Nếu bạn lo lắng nhiều, hãy trao đổi với bác sĩ về các lựa chọn giúp thoải mái hơn. Đọc thêm bài trồng răng implant có đau không.
Bao lâu thì lành
Thời gian chờ phụ thuộc vào kích thước vùng ghép, vị trí, loại vật liệu và sức khoẻ của bạn. Ghép nhỏ cùng lúc đặt trụ thường lành trong thời gian chờ implant bình thường. Ghép lớn hoặc nâng xoang hở thường cần chờ lâu hơn, nhiều tháng, trước khi đặt trụ hoặc gắn răng. Bác sĩ sẽ chụp phim kiểm tra trước mỗi bước tiếp theo.
Với người ở xa hoặc đang sống ở nước ngoài: implant một răng thường cần 2 chuyến về, mỗi chuyến khoảng một tuần, cách nhau vài tháng; ca có ghép xương lớn có thể cần thêm thời gian. Nếu phải đi máy bay sau nâng xoang, hãy hỏi bác sĩ trước. Xem trang về nước làm răng.
Chăm sóc sau ghép xương
- Chườm lạnh bên ngoài má trong 24 giờ đầu.
- Ăn mềm, nguội, nhai bên đối diện trong vài ngày.
- Không hút thuốc, không uống rượu bia trong thời gian lành.
- Không khạc nhổ mạnh, không dùng ống hút trong vài ngày đầu.
- Sau nâng xoang: tránh xì mũi mạnh, hắt hơi thì há miệng.
- Uống thuốc đúng đơn, giữ lịch tái khám và cắt chỉ.
Gọi phòng khám nếu chảy máu không cầm, sưng tăng sau ngày thứ 3, sốt, hoặc thấy hạt vật liệu ghép chảy ra nhiều.
Ghép xương và implant tại Nha khoa Greenfield
Các ca implant, ghép xương và nâng xoang tại Nha khoa Greenfield do BS. Đỗ Như Chuyên phụ trách, bác sĩ đã thực hiện hơn 10.000 ca implant. Bạn được chụp CBCT, xem phim cùng bác sĩ và nhận kế hoạch điều trị bằng văn bản. Chi phí phụ thuộc vào việc có cần ghép hay không và mức độ ghép; phòng khám báo cụ thể sau khi xem phim.
- Xem dịch vụ trồng răng implant hoặc đặt lịch khám.
- Nhắn Zalo hoặc gọi 0906 621 988 (8:00–18:00 hằng ngày).
- Địa chỉ: 95 Trung Hoà, phường Yên Hoà, Hà Nội.
Câu hỏi thường gặp
Có cách nào trồng implant mà không cần ghép xương không? Tuỳ trường hợp. Dùng trụ ngắn, đặt trụ nghiêng như trong All-on-4, hoặc chọn vị trí khác đôi khi giúp tránh ghép. Bác sĩ sẽ cân nhắc trên phim CT.
Ghép xương có bị thải ghép không? Vật liệu ghép thường được cơ thể dung nạp tốt. Ghép có thể thất bại một phần nếu nhiễm trùng, vết thương hở hoặc hút thuốc; bác sĩ sẽ theo dõi và xử lý nếu cần.
Nên làm ghép xương ngay khi nhổ răng hay chờ? Nếu đã dự định trồng implant, bảo tồn ổ răng ngay khi nhổ thường giúp giữ xương tốt hơn. Bác sĩ sẽ quyết định dựa trên tình trạng nhiễm trùng của răng.
Mất răng lâu năm, xương tiêu nhiều thì còn trồng implant được không? Nhiều trường hợp vẫn được, nhờ ghép xương, nâng xoang hoặc các thiết kế như All-on-4. Hãy chụp CBCT để biết chính xác.
Nguồn tham khảo
- Tan WL, et al. (2012). A systematic review of post-extractional alveolar hard and soft tissue dimensional changes in humans. Clin Oral Implants Res. https://doi.org/10.1111/j.1600-0501.2011.02375.x
- Chiapasco M, et al. (2018). Horizontal bone-augmentation procedures in implant dentistry: prosthetically guided regeneration. Periodontol 2000. https://doi.org/10.1111/prd.12219
Bài viết mang tính tham khảo, không thay thế thăm khám trực tiếp.
